poniedziałek, 24 czerwca, 2024
Portal Plastyk.pl
Plastyk.plArtyściSurrealizm - wizja i wyobraźnia

Surrealizm – wizja i wyobraźnia

Zegar przewieszony przez gałąź, jak ubranie niedbale rzucone na krzesło, czy spływający jak roztopiony kawałek sera, wizja przypominająca płonącą żyrafę jak z sennego koszmaru to chyba pierwsze skojarzenia, które przychodzą na myśl o surrealizmie, zwanym też nadrealizmem. Ten nurt w malarstwie, literaturze i filmie okresu międzywojennego występował przeciw konwencji w sztuce, realizmowi i intelektowi, a pierwszeństwo dawał wewnętrznej percepcji świata, ujawniającej się w snach, halucynacjach, podczas sesji hipnotycznych czy spirytystycznych. Nie przypadkowo rozkwit tego kierunku zbiegł się z upowszechnieniem badań Z. Freuda nad psychoanalizą i później C. G. Junga nad podświadomością zbiorową.

Wspomniane na wstępie obrazy to dzieła jednego z najwybitniejszych surrealistów, Salvadora Dali (1904-1981), ale nie był on inicjatorem tego nowego spojrzenia na sztukę; twórcą manifestu surrealistów z 1924 roku był Andre Breton, związany pierwotnie z dadaistami. Głosił pogardę dla zdrowego rozsądku, pragmatyzmu i przede wszystkim realizmu, a podkreślał rolę wyobraźni i działań spontanicznych, nie skrępowanych normami kulturowymi. Surrealiści, tak nowatorscy, inspiracji szukali w średniowiecznej twórczości Hieronima Boscha i mrocznym romantyzmie, archetypowych mitach i bajkach.

Literatura i film spod znaku surrealizmu

Surrealiści często posługiwali się absurdem i groteską. W tezach nawołujących do spontaniczności mają swe źródło happeningi, które w okresie socrealizmu były kolorową plamą na szarej polskiej rzeczywistości (np. Pomarańczowa Alternatywa). W Polsce międzywojennej właściwie nie wykształciła się odrębna grupa reprezentująca ten kierunek, ale tezy surrealizmu łączono z symbolizmem i ekspresjonizmem, a o nasileniu się ich w polskiej sztuce można mówić dopiero w latach 60-tych i 70-tych (E. Rosenstein, K. Mikulski, T. Kantor, J. Nowosielski, T. Brzozowski).

Surrealizm był jednym z trzech podstawowych kierunków w sztuce XX wieku, obok kubizmu i abstrakcjonizmu. Niewątpliwą zasługą surrealistów jest podniesienie rangi wyobraźni i wewnętrznych przeżyć artysty ponad rozumowe konwencje.

Najbardziej znani surrealiści w malarstwie

Salvador Dalí – Hiszpański malarz znany z niezwykle realistycznych, ale jednocześnie dziwacznych i onirycznych obrazów. Przykłady jego prac to „Trwałość pamięci” i „Chrystus Świętego Jana od Krzyża”.
René Magritte – Belgijski malarz, który tworzył obrazy pełne paradoksów i nieoczekiwanych połączeń. Najsłynniejsze dzieła to „Człowiek w meloniku” i „Nie jest to fajka”.
Joan Miró – Kataloński artysta, którego prace były często abstrakcyjne, ale pełne symboli i fantastycznych kształtów. Przykłady jego prac to „Nocna muzyka” i „Karnawał Harlequina”.
Max Ernst – Niemiecki malarz i rzeźbiarz, który eksperymentował z różnymi technikami i materiałami. Jego prace takie jak „Les Rencontres” i „L’Eléphant Celebes” odzwierciedlają jego innowacyjne podejście do sztuki.
André Masson – Francuski malarz znany z automatycznego rysowania, co pozwalało mu na wyrażenie podświadomości. Jego prace często zawierają labirynty, bestie i innych fantastycznych istot.
Yves Tanguy – Francuski malarz, który tworzył oniryczne krajobrazy pełne dziwacznych i biomorficznych form. Jego obrazy takie jak „Mama, Tata jest ranny” i „Niedługo po tym” są doskonałymi przykładami jego stylu.
Leonora Carrington – Brytyjska malarka i pisarka, której prace były głęboko osobiste i pełne symbolicznych, mistycznych elementów. Jej obrazy, takie jak „Samobójczyni” i „Biały Koń”, odzwierciedlają jej zainteresowanie okultyzmem i mitycznymi opowieściami.

Oczywiście wielu innych artystów również wniosło istotny wkład w rozwój surrealizmu, ale wymienieni powyżej to jedni z najbardziej wpływowych i rozpoznawalnych przedstawicieli tego ruchu.

Technika malarska surrealistów

Farby olejne były idealnym medium dla surrealistów, ponieważ umożliwiały im tworzenie obrazów o głębokim realizmie, a jednocześnie pełnych iluzji i sennych wizji. Te unikalne właściwości farb olejnych pozwalały artystom na wyrażenie subtelności i złożoności ich wizji w sposób, który nie byłby możliwy przy użyciu innych technik malarskich.


GRW/Plastyk/KSP

KSP
KSP
Od klinów sumeryjskich do hasztagów - badam, czytam, składam i dekompiluję teksty na język obrazu. Cenię dobre kino i wytrawne potrawy.
Zobacz także

Plastyk, kim jest i czym się zajmuje

Plastyk rysuje maluje
Definicja zawodu oraz zakres działań zawodowych Plastyka Plastyk to inaczej projektant, autor, twórca utworów plastycznych. Jego twórczość oddziałuje na widza głównie...

Malarstwo olejne dla początkujących

Malarstwo olejne
Historia malarstwa Malarstwo olejne budzi zachwyt nie tylko znawców sztuki i koneserów. Nawet laik, patrząc na arcydzieła dawnych mistrzów, zastanawia...

Obrazy Beksińskiego wystawiane w Domu Wiedemanna

Beksiński Malarstwo
W 2022 roku odbyła się wystawa malarstwa Zdzisława Beksińskiego w domu Wiedemanna w Pruszczu Gdańskim. Była to wyjątkowa okazja, aby...

Jak malować akwarelą?

Jak Malować akwarelą
Malarstwo akwarelowe jest techniką z jednej strony dość trudną, z drugiej – najbardziej spopularyzowaną. Polega na laserunkowym nakładaniu na...

Wojciech Fangor

Wojciech Fangor
Rekordy na polskiej giełdzie dzieł sztuki W listopadzie na licytacji w Desa Unicum w Warszawie padł rekord. Obraz Wojciecha Fangora...

Rysunek – technika artystyczna

Rysunek jako technika artystyczna
Rysunek jest zjawiskiem tak elementarnym, że aż trudnym do zdefiniowania. Dla niektórych to dział sztuk plastycznych, gdzie przedstawienie bryłowatości ciał oraz ich położenia w przestrzeni odbywa się za pomocą linii.
- R e k l a m a -

Zaopatrzenie dla plastyków